Δευτέρα, 28 Νοεμβρίου 2016

Η επόμενη πραγματικότητα.

Διαγράφεται πλέον με αδρές γραμμές η πορεία την οποία επιλέγουν όχι μόνο οι πληθυσμοί της Ευρώπης αλλά και ολόκληρου του κόσμου καθώς το όραμα της παγκοσμιοποίησης έχει αισθητά αρχίσει να φθίνει. Η άνοδος της Λεπέν στη Γαλλία η οποία απειλεί την ευρωπαϊκή συνοχή, ακολουθεί η Αυστρία, η Ιταλία κινδυνεύει, η Ουγγαρία απειλεί να υψώσει τείχος,  και ασφαλώς δεν μιλάμε για τις αντιλήψεις των πιο βόρειων χωρών...

Οι λόγοι πολλοί με πρώτο και καλύτερο την ανασφάλεια και με έναν δεύτερο την απαίτηση της ταυτότητας. 

Στον υποθετικό κόσμο εκείνο, όπου θα μπορούσε να ζήσει ο κάθε άνθρωπος ευτυχισμένος προϋποθέτει απουσία ''ιδιαίτερης'' κουλτούρας, (όχι τη μη ύπαρξη) απουσία ίσως ακόμα και μνήμης… Ανάδειξη κοινών αξιών (όμοιας ενδεχομένως θρησκείας μιας και οι πίστεις καταθέτουν τις δικές τους διαφορετικές αξίες). Άλλως θα χρειαζόταν η υπερβατική εκείνη συμπεριφορά απάντων, της αναγνώρισης του απόλυτου δικαιώματος του πλησίον. Λέμε τώρα...

Κάτι τέτοιο  (η ύπαρξη του κόσμου όπου ο καθένας όχι απλά θα δικαιούτο ευτυχία, αλλά που θα μπορούσε επιπροσθέτως και να την βρει) ασφαλώς και δεν είναι δυνατόν να συμβεί τουλάχιστον στους επόμενους αιώνες. 

Η ιδέα, το όραμα αν προτιμάτε πως ένας ολόκληρος κόσμος χωρίς σύνορα, με ενιαίο νόμισμα, αγαστή συνεργασία και παντοτινή αγάπη (μια και στη τελειότητα του οράματος-εγχειρήματος αυτό θα ήταν το ζητούμενο) απέχει έτη φωτός…

Βεβαίως επί του παρόντος κανείς δεν μιλάει για ευφάνταστα σενάρια όμως ακόμα και η αρχή, το πρώτο βήμα σε αυτό όπως ήταν αρχικά το όραμα της ενωμένης Ευρώπης σκοντάφτει στο συμφέρον, στην ιδιοτέλεια, στην διάθεση των ισχυρών να επιβάλουν τη γνώμη τους προς ίδιον συμφέρον στους αδυνάτους. Ποτέ δεν ήταν αλλιώς. Οι παιδικές αρρώστιες δεν μας εγκατέλειψαν.

Τετάρτη, 16 Νοεμβρίου 2016

Το μαντρί.

Στο μαντρί υπάρχει σιγουριά, το καλό χορτάρι όμως είναι στην εξοχή.

Δεν μπορούν να συνυπάρξουν τα αντίθετα. Το βολικό, το σίγουρο ας πούμε με το μοναδικό. Το ‘ένα’, θα γινόταν βαρετό, θα έπαυε να ήταν το πρώτο κι o επικαρπωτής ως αποτέλεσμα κούρασης θα γινόταν κι αυτός ράθυμος στο πανηγύρι της χαράς.

Το εξαιρετικό δεν βρίσκεται στην απόλυτη σιγουριά. Πολλοί θα διαφωνήσετε μία καθ΄ όλα θεμιτή διαφωνία, όμως ακολούθως θα συμφωνήσετε στο ότι το όποιο άριστο με τη έννοια του έκπληκτου παύει να είναι τέτοιο μετά από κάποιο χρονικό διάστημα. Παύει να κελαηδάει στο κλουβί.

Τότε χρειάζεται η βόλτα. Η βόλτα στην εξοχή, στον αέρα, στο φόβο του λύκου, πλάι στον κίνδυνο. Όχι σε αυτό το άρθρο δεν θα αναφέρω από την αρχή παραδείγματα, θα σας αφήσω να τα βρείτε μονάχοι σας. Η αλήθεια άλλωστε δεν είχε ποτέ μία όψη, βρείτε λοιπόν τη δική σας και συμφωνούμε.

Το κέρδος ήταν πάντα ανάλογο του ρίσκου. Υπήρχαν εκείνοι που ρισκάριζαν κι εκείνοι πού όχι. Κανείς καλύτερος από τον άλλον. Ο καθένας είχε τις δικές του απολαβές.

Οι μισοί και ίσως οι περισσότεροι στο μαντρί λοιπόν. Φαγητό εξασφαλισμένο, ζέστη, οικογένεια, παιδιά, εργασία, τις Κυριακές (κάποιοι από αυτούς) εκκλησία… Οι υπόλοιποι καβάλα στ’ άλογο, δρόμο κι όπου τους βγάλει…

Αναρωτιέμαι στο σημείο αυτό γιατί οι λεύτεροι καβαλάρηδες υμνήθηκαν από όλα τα τραγούδια. Αναρωτιέμαι...

Αναρωτιέμαι γιατί οι περισσότεροι χαζεύουν τους φευγάτους από το παράθυρο φορώντας παντόφλες, έχοντας την εφημερίδα διπλωμένη στην πολυθρόνα την ώρα που δηλώνουν χαρούμενοι κι ευτυχισμένοι. Γιατί μη μου πείτε πως δεν καμαρώσατε ποτέ σας καβαλάρη την ώρα που πηδούσε τον φράχτη μέσα στην βροχή. Μη μου πείτε πως δεν λατρέψατε έστω για μία φορά το θάρρος του, πως δεν γείρατε από αυτό, το λαιμό μέσα στους ώμους…

«Παλαβός είναι»

Συμφωνήσαμε όλοι μας. Κι εγώ μπορεί μαζί σας. Μπορεί...

Θα θέλαμε όμως να είχαμε την παλαβομάρα τη δική του.

Κι αναρωτιέμαι και πάλι. Στα καφενεία ποιον τριγυρίζουμε, το φίλο με την παντόφλα ή τον άλλον με το σπαθί; Εκείνον που 'ρχετα από το σπίτι σκασμένος στο φαγητό ή τον τον κουρασμένο με τις δροσερές ιδέες από τον δρόμο;

Σάββατο, 5 Νοεμβρίου 2016

Αναγκαίες ειλικρίνειες

Την αλήθεια τη μαθαίνεις από τους εχθρούς σου είχε πει ο Σοπενχάουερ εννοώντας προφανώς πως όλοι εκείνοι που είναι ανοικτά ταγμένοι εναντίον σου και δεν έχουν καμία ανάγκη τη συμπάθειά σου, αποκτούν το δικαίωμα να είναι όσο ‘κακοί’ τους επιτρέπει η αληθινή γνώμη τους. Η καλή ή κακή εμπαθής τους.


Δεν θα ασχοληθούμε επί του παρόντος για το ποια γνώμη είναι καλή ή κακή, αλλά θα αναφερθούμε επιγραμματικά στην ανάγκη του καθενός να ακούει για τον εαυτό του ευχάριστα, κολακευτικά σχόλια. Γνώμες που στηρίζουν τις ιδέες και τις πράξεις του.

Αυτή η ανάγκη μας λοιπόν να είμαστε αρεστοί, είναι η μεγάλη πηγή του κακού, είναι τρόπος της ζωής όλων μας που μπορεί να μην εγκαταστάθηκε 'ενέσιμος' μέσα μας αλλά το έκανε με ένα τρόπο που φαντάζει φυσιολογικός, πίσω από τις άριστες πρακτικές των κοινωνιών στους αιώνες που πέρασαν. Την εξέλιξη ποιος μπορεί να την κατηγορήσει;

Είναι γνωστό από τον Ρουσώ πως στον φυσικό κόσμο δεν υπάρχει αδικία. (Η αδικία προϋποθέτει την ύπαρξη νόμων(!)) Θα ήταν εντελώς κουτό να κατηγορήσουμε ένα λιοντάρι που κλέβει τη τροφή μιας ύαινας ή κάποιο ζώο που σκοτώνει κάποιο άλλο και ασφαλώς δεν θα πρέπει να ξεχνάμε πως και ο άνθρωπος σε κείνο εκείνο το περιβάλλον γεννήθηκε για να ζει, ασχέτως της κατάληξής του. Και ο άνθρωπος χρειάστηκε να σκοτώσει για να ζήσει, χωρίς κανείς να τον κατηγορήσει. (Το επιχείρημα πως ο άνθρωπος έχει μυαλό δεν ευσταθεί, διότι και τα υπόλοιπα ζώα έχουν, το εάν έχει περισσότερο δεν τον καθιστά αξιότερο έναντι της φύσης, διότι και μεταξύ ημών των ανθρώπων δεν έχουμε όλοι την ίδια νοητική επίδοση και η διαφορά αυτή δεν κάνει κάποιον ανώτερο από κάποιον άλλον. Αυτό το τελευταίο -πρακτικά- το χρωστάμε (εν αρχή) στους νόμους και όχι στη μεγαλοψυχία μας)

Ασφαλώς και είναι καλύτερα, ασφαλέστερα, ανετότερα, στο σπίτι μας μέσα από ότι στο δάσος. Θα ήταν δε, εντελώς ηλίθιο να προσπαθήσει να συγκρίνει ο οποιοσδήποτε τους δύο τρόπους ζωής έχοντας ανά χείρας τα σημερινά δεδομένα, όμως η φύση του ζώου (κάθε τι που ζει, που έχει ζωή, ζώο ονομάζεται) χρειάζεται εκατομμύρια χρόνια να αλλάξει –αν αλλάξει ποτέ-. Μπορεί να προσαρμόζεται, μπορεί να καταφέρνει να επιβιώνει, μπορεί να καταφέρνει ακόμα και να ευτυχεί για κάποιον χρονικό διάστημα, όμως στην ουσία του δεν αλλάζει. Τρανό παράδειγμα όλοι εμείς.